„Myśli nowoczesnego Polaka. Roman Dmowski (nieautoryzowana biografia)” w TR Warszawa
11 listopada 2018, g. 17:00, 20:00
To coś więcej niż przedstawienie teatralne. To mroczny musical. Przy akompaniamencie gitary, saksofonu i trąbek wystąpią przed Państwem: Roman Dmowski i Hannah Arendt. Ich biografie w rzeczywistości nigdy się nie przecięły. Do takiego egzotycznego spotkania mogło dojść tylko na deskach Teatru Polskiego w Poznaniu!
Niespodziewanie z książki Romana Dmowskiego wyłania się obraz politycznej rzeczywistości. Wystarczy posłuchać przemówień prawicowych polityków aby dostrzec, że używają języka, którego autorem jest ojciec współczesnej prawicy. Język radykalny, pełen uprzedzeń i resentymentów, podkreślanie roli kościoła i polskości – to kalka z tekstów Dmowskiego.
Zanurzone w konkretnym kontekście politycznym rozważania dotyczące biografii Romana Dmowskiego, zamieniają się w znacznie szerzej sformułowane pytania o to, co skłoniło go do tworzenia nacjonalistycznej, antysemickiej i antydemokratycznej ideologii.
Czy osobista historia dzieciństwa autora Myśli nowoczesnego Polaka wywarła wpływ na jego postrzeganie świata?
Jak mogłoby wyglądać spotkanie Hannah Arendt – filozofki, myślicielki i Romana Dmowskiego – antysemity i ideologa nacjonalizmu? Gdzie leżą źródła triumfu współczesnej prawicy?
Zadając sobie te i inne pytania twórcy stworzyli intensywny, nasycony kontrowersjami musical, w którym myśli nie krępują się żadnymi względami.
Formę koncertu przybiera całość spektaklu. Monika Roszko, Anna Wojnarowska, Jakub Papuga i Paweł Siwiak grają na gitarach elektrycznych, trąbkach, bębnach. O Romanie Dmowskim nie tylko śpiewają, ale też melorecytują i rapują. Ubrani w eleganckie, czarne ubrania (kostiumy Eweliny Ciuchty), ograniczają swoją ekspresję do minimum.
Oszczędna, precyzyjna i rytmiczna choreografia Weroniki Pelczyńskiej i Aleksandry Osowicz oraz kompozycje Bartka Rączkowskiego (przy których spory udział miał także zespół aktorski) sprawiają, że widz ma momentami wrażenie, że jest nie w teatrze, a na koncercie zespołu Kraftwerk.
Roman Dmowski patrzy.
Ogromne wrażenie robi też sfera wizualna spektaklu. Scena jest pustym, białym pudełkiem. Jedynie na tylnej ścianie widać okrągłe, kręcące się, białe abstrakcyjne wybrzuszenie, które w kilku momentach staje się (dzięki projekcji) okiem Romana Dmowskiego.
Dobrze skomponowanej całości dopełniają głęboko nasycone światła Karoliny Gębskiej. W zależności od aktualnie odgrywanej sceny są albo wąskimi, czerwonymi prześwitami, albo intensywnym kolorem, który ogarnia całą przestrzeń sceniczną.
Emocje niesie ze sobą muzyka. A także tekst. Laszuk nie dokonuje na scenie krytycznej lektury książki Dmowskiego.
/Stanisław Godlewski, GAZETA WYBORCZA/
A zmajstrował dzieło bardzo, żeby nie powiedzieć zaskakująco udane: inteligentne i ironiczne, zjadliwe i dowcipne, precyzyjnie napisane i wyreżyserowane, no i przede wszystkim głośno (często bardzo głośno) zabierające głos w sprawie Romana Dmowskiego oraz propagowanej przez niego ideologii polskiego nacjonalizmu przesyconego równie polskim antysemityzmem.
Laszuk stworzył coś pomiędzy spektaklem a koncertem, którego początek zwiastuje opadająca wielkich rozmiarów biało-czerwona flaga-kurtyna. I cóż nam odsłania?
/Mike Urbaniak, www.mikeurbaniak.wordpress.com/
reżyseria: Grzegorz Laszuk
dramaturgia: Anna Wojnarowska
muzyka: Bartek Rączkowski i zespół aktorski
ruch sceniczny: Weronika Pelczyńska, Aleksandra Osowicz
wideo: Adrian Cognac, Magdalena Mosiewicz
reżyseria świateł: Karolina Gębska
kostiumy: Ewelina Ciuchta
inspicjent: Magdalena Matusewicz
obsada: Monika Roszko, Anna Wojnarowska (gościnnie), Jakub Papuga, Paweł Siwiak
w filmie gościnnie wystąpili: Ewelina Ciuchta, Zuzanna Głowacka, Marcin Kęszycki, Marek Piekarski, Bartek Szkudlarek, Pies Jezus
premiera: 11 listopada 2016
czas trwania: 1 godz. 20 min.
Pokazy 11 listopada 2018 roku w TR Warszawa współorganizowane są z Teatrem Polskim w Poznaniu i Komuną//Warszawa.
Ważne informacje:
- w spektaklu wykorzystywana jest lampa stroboskopowa;
- w niektórych scenach spektaklu użyta jest bardzo głośna muzyka.
Bilety:
- 70 PLN (normalne);
- 30 PLN (ulgowe);
- 30 PLN (wejściówka).
Kup bilet on-line https://bilety.trwarszawa.pl
